Արեւմտեան Հայաստանի Տիգրանակերտ քաղաքին մէջ գտնուող 16-րդ դարին կառուցուած Սուրբ Սարգիս եկեղեցին հայերու դէմ իրագործուած ցեղասպանութեան ժամանակ օգտագործուեր է որպէս պահեստ, իսկ յետագային վերածուեր է բրինձի գործարանի: Գործարանն կառուցուելէ ետք տարիներ ետք եկեղեցին սկսած է փլուզուիլ եւ այժմ ոչնչացման եզրին է։ Եկեղեցին թալանուեր է, քարե գողցուեր են, ամեն ինչ կը կատարէն, որպէսզի այն ջնջուի յիշողութենէն:

Հուրի-Միտաննիներու՝ մինչեւ 1260 թուականը տիրող տիրապետութենէն ետք,  ասորական, արամեական, ուրարտական, պարսկական, մակեդոնական, սելջուկեան եւ շատ այլ քաղաքակրթութիւններ հիւրընկալած Տիգրանակերտի մէջ կառուցուեցան բազմաթիւ պաշտամունքային վայրեր: Մինչեւ այսօր գոյատեւած սրբատեղիներէն մէկն է Սուրբ Սարգիս եկեղեցին, որն ունի 500 տարուայ պատմութիւն:

Պատմական Սուր թաղամասի մէջ գտնուող եկեղեցին կը մարտնչէ ըննդէմ փլուզման։ Թէեւ անոր պատերու ներսը գրուած կամ նախշազարդ քարերէն շատերը տեղէն հանած եւ գողցած են, եկեղեցին վճռական տրամադրուած է դիմակայելու մշակութային ցեղասպանութեանը եւ պատերազմին: Այնքան, որ անոր յաջողուեր է գոյատեւել՝ չնայած պետութեան կողմէ Սուր թաղամասին մէջ իրականացուած աւերածութիւններուն: Եւ հակառակ բոլոր տեսակի աւերածութիւններու, եկեղեցիի խորանը, մկրտարանը եւ գաւիթը կը շարունակէ ներկայացնել եզակի ճարտարապետութիւն: