1990թ. Օգոստոսի 23-ին Անկախութեան հռչակագիրն ընդունեց Հայաստանի առաջին գումարման Գերագոյն խորհուրդը՝ հռչակելով անկախ պետականութեան հաստատման գործընթացի սկիզբը:

Հռչակագիրն ընդունուելէ ետք` Օգոստոսի 24-ին, հիմնուելով «Հայաստանի անկախութեան մասին» հռչակագիրի վրայ, ՀԽՍՀ Գերագոյն խորհուրդը որոշեց Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութիւնը վերանուանել Հայաստանի Հանրապետութիւն, իսկ գործող 12-րդ գումարման Գերագոյն խորհուրդը համարել Հայաստանի Հանրապետութեան առաջին գումարման Գերագոյն խորհուրդ:

Մոտ մէկ տարի ետք՝ 1991թ. Սեպտեմբերի 21-ին Հայաստանի Գերագոյն խորհուրդը որոշում ընդունեց ԽՍՀՄ կազմէն դուրս գալու եւ անկախ պետականութիւն հաստատելու մասին հանրաքուէ տեղի ունեցաւ։ Անկախութեան քուէին «այո» ըսաւ Հայաստանի քաղաքացիներու 94,99%-ը: