Արտահանի բերդը կոչուած է նաեւ Քաջաց բերդ: Կը գտնուի բարձր ու դժուարամատչելի ժայռաբլուրի վրայ: Գոյություն ունի հնագոյն ժամանակներէն: 9-րդ դարին անցած է Բագրատունիներուն: 11-րդ դարին Արտահանի բերդը գրաւած են վրացական զօրքերը: 1236 թուականին բերդը տիրած են մոնղոլները: 1266 թուականին բերդն անցած է Սամցխէ–Սաաթապագօ վրացական իշխանութեան: 15-րդ դարի սկիզբն Արտահանի բերդը նուաճած է Օսմանեան կայսրութեան սուլթան Սուլեյման I-ը (1402–1410 թթ.): 1555 թուականին դարձած է Ախալցխայի փաշայութեան Արտահանի գաւառի կենտրոնը: 1828 թուականի Օգոստոսի 22-ին ռուսական զօրքերը գրաւելով Արտահանի բերդը` կիսավեր դարձուցած են այն: 1829 թուականի Սեպտեմբերի 2-ի Ատրիանապոլիսի հաշտութեան պայմանագիրով Արտահանի բերդը կրկին տրուած է Թուրքիային: 1919 թուականի գարնան Արտահանը հայ–անգլիական զօրքերու կողմէ ազատագրուած եւ միացած է Հայաստանի Հանրապետութեան: 1920 թուականի Նոյեմբերի սկիզբն այն գրաւած են Քիազիմ Քարապեքիր փաշայի գլխաւորած թուրքական զօրքերը: