Գերմանացի պրոֆեսոր Ֆրիտրիխ Շուլցը Վանի մէջ յայտնաբերած է Մովսէս Խորենացիի նկարագրած հնագոյն սեպագիր արձանագրութիւնները: Ան կրկնօրինակած է անոնք եւ  մեկնած Փարիզ՝  ուսումնասիրելու համար։ Ճանապարհին իր 2 սպաններուն հետ, քիւրտ աւազակախումբերու կողմէ յարձակմшն ենթարկուած է։ Սակայն Վանի մէջ պատճենահանուած արձանագրութիւնները անվտանգ  հասած են Փարիզ եւ հրատարակուած  են1840 թ. ։ 

Ըստ Խորենացիի Հայաստանը հիմնադրուած է մ.թ.ա. 2492 թ։ Այս տեղեկութիւնը, որպէս վստահելի աղբիւր յայտնուած է նաեւ Նիու Եորք Թայմսի 2015 թ. գիտական յօդուածին մէջ։ «5-րդ դարի պատմաբան Մովսէս Խորենացին գրած է, որ իր հայրենիքը հիմնադրուած է մ.թ.ա. 2492 թ-ին, որը կը թուի առասպելական, թէ եւ ան կը պնդէ, որ մեկնած է Բաբելոն եւ ուսումնասիրած է հնագոյն գրառումները։ Անոր վերլուծութիւնը կ՛ենթադրէ, որ իր տարեթիւը բաւական հաւանական է», գրած է Նիու Եորք Թայմսը։ Խորենացին նշած է նաեւ, որ Վանի արձանագրութիւններու յունական թարգմանութիւնները կարողացած է պահպանել անոնց մէկ մասը՝ ապագայ սերունդներու համար»: