Հալիս Եըլտըրըմ, որ երկար ժամանակէ  վեր կ’ապրի Գերմանիա, ցանկացած է վերադառնալ 1915 թուականի հայկական արմատներուն եւ դիմել է դատարան՝ «Վարդան» անունը վերցնելու համար։ Վարդան Հալիս Եըլտըրըմ այսպէս  պատմած է իր փորձութիւններուն եւ արմատներուն մասին, որոնք կը հասնին մինչեւ Թերճան.

«Պատմական հին հայկական բնակավայրերէն մէկուն՝ Թերճանի մէջ, 1915 թուականին իր ժողովուրդէն եւ ընտանիքէն պոկուած փոքրիկ աղջկայ մը համար ուծացման  գործընթացը հասկնալը լուրջ ջանքեր կը պահանջէր: Մենք մեծցած ենք ընտանիքի մը մէջ, ուր   լռութեամբ քօղարկուած էր Պեսի  տատիկիս հետ կատարուածը․ մենք անտեղեակ էինք անոր անցեալէն։ Պեսի տատիկս 1915-ին յաջորդող Տերսիմի 1938 կոտորածին  պատճառով աքսորուած ընտանիքի անդամ էր․․․

Շատ դժուար է գիտակցիլ հայկական ինքնութիւնը  միջավայրի մը մէջ, ուր  գոյատեւման հաւանականութիւնը կը մեծնայ ինքզինք ուրանալուն համարժէք։ Իսկ թէ ինչպէս եւ ուր  սպաննուած են իմ Թորոս պապս եւ մեծ քեռիս՝ Վարդանը, այն դէպքերէն է, որուն  մասին տեղի բնակիչները կը պատմէին նոյնը, ինչ որ միւս սպանութիւններու պարագային։

Վարդան Պեսի տատիս աւագ եղբօր անունն է։ Անոր անունն ինծի համար կը խորհրդանշէ այն քաջութիւնը, որով ան կ’առաջնորդուէր այդ խելայեղ յանցագործութեան դէմ հանդիման՝  փոքրիկ աղջիկը փնտռելու մղումով»: 

Արեւմտեան Հայաստանը կ’ողջունէ իր զաւակներուն՝ դէպի արմատներ երթալու եւ հայկական ինքնութիւնը վերականգնելու քայլերը։

Leave a Reply