44-օրեա պատերազմի ընթացքին Շանթ Նաւոեանի՝ նոթատետրը արուած գրառումներն այդ օրերու իրական վավերագրութիւնն են, որը կարդալիս աչքիդ առաջ կը յայտնուին պատերազմի բոլոր դրուագները։ Էջերեն մէկուն մէջ  Շանթը կը գրէր․

«Սաղաւարտը մարմնի մաս էր դարձեր, որմէ կ՚ըրազէինք ազատուիլ եւ որով մեզ ապահու կը զգայինք: Ամէն անգամ թաքստոց նետուելիս կ՚աղոթէինք ողջ դուրս գալու համար, քնելիս կ՚աղոթեինք, որ իմ ուղղութեամբս եկող արկերը շեղուին ճանապարհէն․․»։ Ցաւոք, Շանթի ուղղութեամբ եկող յարուածնեդէն մէկն այդպէս ալ չշեղուեցաւ 2020թ․ հոկտեմբեր 10-ին՝ թուացեալ հրադադարէն կես ժամ անց։

Շանթ Նաւոենի մայրը որդու մասին անցեալով խօսիլ չի կրնար: Կ՚ըսէ՝ Շանթի ներկայութիւնն անդադար ու անընդհատ կը զգան: Վստահ են, որ անոր ներկայութիւնը կը զգար նաեւ իր հարազատ ու սիրելի քաղաքը՝ Երեւանը, որու շենքերու տանիքները Շանթն անընդհատ իր ազատութիւնն կը գտներ: Կը թռչէր տանիքէն տանիք, կը նստեր ու մինակ կը մնար իր մտքերու հետ։

Թեեւ ինքնամփոփ էր ու կը սիրէր մինակ մնալ, բայց մեծ ընկերասէր էր եւ իր մտքի ճկունութեամբ ու ազատութեամբ կը գարւէր շրջապատի բոլոր մարդկանց։ Դեռ 19-ը չլրացած Շանթը հասուցեր էր սիրիլ։ Շատերը կը զարմանային, որ այդ տարիքը այդքան հասուն զգացմունքներ ուներ եւ վստահ որոշեր էր՝ ընկերուհին միակն է իր կեանքը  մինչեւ վերջ։

Մայրը կը պատմէ․ «Շանթը դեռ 14 տարեկանէն անընդհատ կը գրէր իր մտքերը, այն, ինչ կը զգար ու կը տեսնէր։ Իր զոհուելէն ետք, երբ պահարաններ ալ գտանք ձեռագիր գրառումները, որոշեցինք հաւաքիլ ամբողջն ու գիրք հրատարակիլ»։

7 ամսուա աշխատանքէն ետք հրատարակուեցաւ Շանթ Նաւոեանի՝ «Խօսողը չգիտէ, իմացողը չի խօսեր» գիրքը, որտեղ Շանթի մտքերն են, պատերազմի օրերու գրառումներն ու անոր մասին պատմութիւնները։ Մայրն կ՚ըսէ՝ գիրքը շատ կարճ ժամանակը բեսթսելլեր դարձաւ ու յատկապէս պատերազմական գրառումները զարմացուցեր  էին բոլոր ընթերցողները։

Մայրն կ՚ըսէ. «Ես իսկապէս կը զգան Շանթի ներկայութիւնը, անոր ֆիզիկական բացակայութիւնն է, որ սարսափելի կը ցաւեցնէ։ Պետք է ուժ գտնիլ ու չչարանալ, բաւական է փոքր մը անգամ թուլանալ, ու դա կսկսի յաղթիլ։ Ես կը փորձեմ մնալ այն մտքով, որ Շանթը կը շարունակէ  ծառայիլ:  Ես կմնամ յաւերժ սպասող զինքը»: