Արեւմտեան Հայաստանի Կեսարիա նահանգին մէջ գտնուող Քիւլթեփէ-Քանիշի հնագիտական ​​պեղումներու արդիւնքին յայտնաբերուեր են 4300 տարուայ՝ թիւով տասը ալեբաստրէն (գիպս) պատրաստուած  կուռքերու քանդակներ:

Քանի որ ալեբաստրէն պատրաստուած այս ձեւի կուռքերու ծագման վայրը կը համարուի Քիւլթեփէն, անոնք կը կոչուին Քիւլթեփէ կուռքեր: Կենթադրուի, որ մէկ գլխանի կուռքերը կը ներկայացնեն մէկ աստծուն կամ աստուածուհիի, իսկ երկգլխանի կուռքերը՝ աստուածային զոյգին:

1948 թուականէն ի վեր Քիւլթեփէ-Քանիշի մէջ հնագիտական ​​պեղումներու արդիւնքին յայտնաբերուած 23500 սեպագիր սալիկները կը համարուին Արեւմտեան Հայաստանի առաջին գրաւոր փաստաթուղթեր :