Western Armenia TV-ի հետ զրույցում ԱՀՀ նախագահ Արմենակ Աբրահամյանը խոսել է Ֆրանսիայի Սենատի, այնուհետև  խորհրդարան կողմից ճնշող մեծամասնությամբ ընդունուած  Արցախին վերաբերող բանաձեւի վերաբերեալ։

Արմենակ Աբրահամեանը իր կարծիքն  յայտներ է այս ձայներու արդիւնքի վերաբերեալ:

Սենատի եւ Խորհրդարանի մէջ տեղի ունեցած բոլոր քննարկումներուն հետեւելէ ետք, ինչպէս նաեւ նախագահի եւ կառավարութեան պատասխաններուն հետեւելէ ետք, ես հասկացայ, թէ ինչպէս Ֆրանսիան կարողացաւ Արցախեան պատերազմի ներքոյ շրջանցել Սեւրի Պայմանագիրը՝ իր հարիւրամեակի օրը վավերացնելու եւ կիրառելու հարցը:

Սցենարը լավագոյնս մշակուած է, Արցախն այժմ կը վճարէ Թուրքիայի միջազգային պաշտպանութեան գինը, չնայած Ատրպէյճանն ու Հայաստանը  վտանգի դրած են  իրենց պետական ​​ինքնիշխանութեան մեծ մասը:

Այդ ակնյայտ է ցանկացած մասնագետի համար, որ Արցախի ճանաչումը միջազգային իրաւունքին կարող է արդիւնավետ ըլլալ միայն այն պարագային, եթէ Արեւմտեան Հայաստանը որոշէ օրինականօրէն առանձնանալ:

Կը կրկնեմ, որ Արցախը 1920-էն Հայաստանի բաղկացուցիչ մաս է, ուստի խորհրդային օրենսդրութիւնը, որը նոյնիսկ ժամանակին կիրառուեր էր (1921) ի վնաս իրեն, այսօր այլեւս չունի օրէնքի ուժ:

Բացառապէս օրէնքով, Թուրքիայիեւ Ատրպէյճանի սահմանները կըսկսի այնտեղ, որտեղ կաւարտուի Արեւմտեան Հայաստանի սահմանները, որտեղ դուռը կը մնայ բաց՝ ցեղասպանութեան, էթնիկական զտումներու, պատերազմներու համար մինչեւ հայ ինքնութեան ամբողջական ջնջում։

Ֆրանսիայի կողմէ Արցախի ճանաչման այս սցենարը, որն ի վնաս է Սեւրի Դաշնագիրի վավերացմանը եւ անոր՝ հարիւրամեակին կիրառուելուն, ծրագրել եւ բեմադրել են նոյն մարդիկ, ովքեր 1987-ին եւ 2001-ին իրենց հռչակեցին որպէս հայկական հարցի պաշտպաններ:

Այս մասին նշուած է «Հայկական հարցի քաղաքական լուծման մասին» (1987 թ. հունիսի 18) Եւրախորհրդարանի բանաձեւի 2-րդ հոդուածին մէջ: 

Հոդուած 2․

Ողբերգական իրադարձութիւնները, որ տեղի ունեցան 1915-1917թթ. Օսմանեան կայսրութեան տարածքիհն մէջ հայերու նկատմամբ, կը հանդիսանան ցեղասպանութիւն՝ համաձայն ՄԱԿ-ի Գլխաւոր ասամբլեայի կողմէ 1948թ. Դեկտեմբերի 9-ին ընդունուած “Ցեղասպանութիւնը կանխելու եւ անոր համար պատժելու մասին” կոնվենցիայի:

Միաժամանակ նշուած է, որ ժամանակակից Թուրքիան պատասխանատու չի կարող համարուիլ Օսմանեան կայսրութեան հայ բնակչութեան ողբերգութեան համար եւ ամենայն հաստատակամութեամբ կընդգծէ, որ պատմական այդ իրադարձութիւններու ճանաչումը որպէս ցեղասպանութիւն առիթ չի կարող հանդիսանալ քաղաքական, իրաւական կամ նիւթական որեւէ պահանջի այսօրուայ Թուրքիայի նկատմամբ:

 Այլընտրանքօրէն, այս տարրերը կարելի է գտնել Արտաքին Գործերու կոմիտէի անունով Սենատի կողմէ ընդունուած օրէնքի առաջարկի հիման վրայ, հունուարի 10-էն պատգամաւոր Ֆրանսուայ Ռոշբլենի կողմէ 1915 թուականի «Հայոց ցեղասպանութիւնը» ճանաչելու կապակցութեամբ `նոյն իշխանութիւններու օժանդակութեամբ, ինչ 2001 թ. քանի մը սենատոր կասկածի տակ դրին օրինագիծի դրոյթներու սահմանադրականութիւնը եւ, ընդհանուր առմամբ, խորհրդարանի պատմութեան որակաւորումը: 

Անշուշտ «Ֆրանսիան հրապարակայնօրէն կը ճանչնայ 1915 թուականի Հայոց ցեղասպանութիւնը» ձեւակերպումն ունի դեկլարատիվ բնոյթ, քանի որ Հայոց ցեղասպանութեան ժխտման պարագային որեւէ պատժամիջոց չէ նախատեսուած:

Ըստ պարոն Գովջեանի եւ պարոն Կեպենեկեանի, այս թեքստի օպերատիվ մասը ցոյց կուտայ յիշողութեան պարտքը կատարելու քաղաքական, ոչ թէ իրաւական կամքը:

Առանց մոռնալու, որ միաժամանակ ՄԻԵԴ-ը վարձկաններու Արցախ տեղափոխելու հարցի շուրջ «ներեց» Թուրքիային:

Ուստի մենք միշտ կը մնանք Թուրքիայի քաղաքական պաշտպանութեան շրջանին Ֆրանսիայի հայ համայնքի կամքի կամ չի թողարկման ներքոյ:

Այս իմաստով, Արտաքին գործերու նախարար Լե Տրիանի միջամտութիւնները պարզ են ՝ դիմելով պատգամաւորներուն, անոնք կը նշեն «Այս բանաձեւը խորհրդանշական է» այլ կերպ ասած, ինչ որոշեք, իրաւական կշիռ չունենար, եւ նշանակութիւն չունի ՝ գործ ունինք ցեղասպանութեան, թէ էթնիկ զտումներու, գլուխ կտրողներու, ռազմագերիներու խոշտանգումներու հետ: Այդ պատճառով է, որ կը գերակշռէ պետութիւնը, այսինքն ՝ Ֆրանսիայի շահը Կիլիկիայի մերժման համեմատ, Սեւրի պայմանագիրի ստորագրման եւ այսօր ՝ Արցախի կործանման համեմատ:

Արցախեան պատերազմի հետ մէկտեղ, հայերը `որպես մէկ եւ անբաժանելի ամբողջութիւն մը, հեռու մնացին իրենց իրաւունքներու պաշտպանութիւնէն:

Այս պատերազմը, որը կը համապատասխանի Արեւելեան Հայաստանի մէջ աղետին, իրականութեան մէջ կը պահէ խաղաղութեան պայմանագիրի չվավերացումը եւ չկիրառումը, որը ստորագրուեցաւ Սեւրի մէջ 1920 թուականի օգոստոսի 10-ին, որը արդարութեան եւ խաղաղութեան միակ իրականութիւնն է ամապատասխան միջազգային իրաւունքին:

Բայց հայերը շահարկուեր են որոշակի քաղաքականացուած հայկական ասոցիացիաներու կողմէ Սեւրի Դաշնագիրի հարիւրամեակի ընթացքին ջնջելու համար: Ցինիզմը սահմաններ չունի:

Դէմ առ դէմ դնելով Արցախի մէջ պատերազմը եւ անոր ճանաչումը միջազգային մակարդակով արդեն իսկ արդիւնավետ ճանաչուած Արեւմտեան Հայաստանի իրաւունքներու կիրառմամբ ՝ ահա գործարքը կամ մարտահրաւերը: Սեւրի Դաշնագիրը ստորագրած նախկին պետութիւնները, այդպիսով, խուսափեցին վավերացնելու  իրենց պարտականութիւններէն:

Արցախի Հանրապետութեան, այսպէս կոչուած, ճանաչումը արհեստական է եւ կը մնայ խորհրդանշական, որպէսզի պատգամաւորներն ու սենատորները խուսափին  իրենց կարծիքը յայտնելու Սեւրի Դաշնագիրի վավերացմանը վէրաբերեալ:

207 ընտրող, 191 ընտրող, 188 կողմ, 3 դէմ, առանց որեւէ արդիւնավետ կիրառման ընդունուծ բանաձեւ, չեզոք վիճակի մէջ գտնուող կառավարութիւն, որը շրջուեց դէպի Թուրքիայի քաղաքական պաշտպանութիւնը, վարպետ ներկայացում, մէկ խօսքով ՝ էժանագին: