Արեւմտեան Հայաստանի Խարբերդ նահանգին մէջ գտնուող պատմական Խարբերդի ամրոցին մէջ յայտնաբերուած է Արարատեան թագաւորութեան ժամանակաշրջանի՝ 2800 տարեկան «բացօթեայ պաշտամունքի վայր»:

Խարբերդ ամրոցի հարաւարեւմտեան մասը գտնուող ժայռափոր  այս օվալաձեւ եւ տափակ տարածքին մէջ առկայ են զոհ մատուցելու վայր, աստիճաններ, նստարաններ, եւ տարբեր այլ նպատակներու ծառայող կառոյցներ։ Ամենայն հաւանականութեամբ այս տարածքն օգտագործուեր է կրոնական ծեսերու համար։

Կենթադրուի, որ բաց տաճարի տարածքը  իր ներդրումը կունենայ առայժմ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի արգելոցներու ցուցակին մէջ գտնուող Խարբերդի՝  ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հիմնական ցանկին մէջ գրանցուելու հարցով:

Արարատեան թագաւորութեան արեւմտեան սահմանին  գտնուող Խարբերդի ամրոցին մէջ մինչ այժմ յայտնաբերուեր են երեք սրբավայրեր, որոնցմէ ամենակարեւորը ամրոցի հարաւարեւմտեան կողմը գտնուող սրբավայրն է: