Հայագետը` ռուս հոգեւորականի կողմէն Արցախին վանքերն աղուանական ներակայացնելու մասին 

  • by Western Armenia, October 23, 2023 in Մշակոյթ
121 դիտում

Լրագիրում Նարա Մարտիրոսեանը իր յօդուածը կը գրէ.

Բաքուի մամուլը կրկին լծուեր է Արցախի հայկական միջնադարեան հոգեւոր կէդրօններուն իբրեւ աղուանական սրբատեղիներ ներկայացնելու գործին: Գանձասարին վանքը, Ամարասի վանքը եւ Դադիվանքը Բաքուի մշակոյթի նախարարութեան կողմրն, ինչպէս նաեւ լրատուամիջոցներով օրերս ներկայացուեցան իբրեւ աղուաններու ուխտատեղիներ: Բաքու թիվի հեռուստալիքով ներկայացուած յաղորդման ժամանակ յայտարարուեց, որ ամբողջ աշխարհէն գիտանականներն ու պատմաբանները յնարաւորութիւն կստանան այցելելու եւ տեղը տեսնելու հայկական իբրեւ զեղծարարութիւնը: Յաղորդման ժամանակ նոյնիսկ ռուս ուղղափառ եկեղեցու Բաքուի թեմական քարտուղար, վարդապետ Ալեքսիյ Նիկոնորովը յայտարարեց, թէ Գանձասարը եւ Ամարասը Կովկասեան Ալբանիոյ ճարտարապետութեան լավագոյն օրինակներն են:

Հայագետ, մշակութաբան, ծնունդով Նախիջեւանէն Արգամ Այվազեանն անդրադառնալով Արցախ Ադրբեջանի վարած հակահայ քաղաքականութեանը` նշեց, որ. «Բաքուն օտար լեզուներով ու մեծ տպաքանակներով կը հրապարակէ հակագիտական ու հակահայկական բազմաթիւ ստեր եւ սփռէ աշխարհով մէկ: Իսկ Արեւելեան Հայաստանն այս առումով զրոյական աստիճանին վրայ է”: Արգամ Այվազեանը յիշատակեց, որ դեռեւս Խորհրդային իշխանութեան տարիներուն Բաքուն կը կաշառեր անձանց` կեղծիք տարածելու համար.“Օրինակ` ռուս գիտնական Իգոր Դիյակովը ժամանակին ռուսերէնով հրատարակեց  “Մարաստանի պատմութիւնը” , որտեղ յստակորեն տեսակետ  կը յայտներ իբր այսօրուա ադրբեջանցիները մարական պետութեան հետնորդներ են, սակայն իր մահուանէ քանի մը տարի առաջ նոյն գիտնականը գրեց, որ այդ գիրքը գրուեր է Բաքուին թելադրանքով: Պարզ է` կաշառուեր է”,-մեկնաբանեց Արգամ Այվազեանը:

Արգամ Այվազեանը Արցախի այսօրուա իրավիճակը յամեմատելով 2000-ականներուն Նախիջեւանի հետ, շեշտեց. “2002-2006թթ. 27000 հայկական յուշարձան է ավերուեր Նախիջեւանի տարածքը: Նախիջեւան քրիստոնեական դարաշրջանէն միայն ռուսական եկեղեցին է մնացեր, իսկ հայկական բոլոր եկեղեցիները, խաչքարերը վանդալիզմի են ենթարկուեր Բաքուի կողմէն, որոշ եկեղեցիներու փոխարեն ալ մզկիթներ են կառուցուեր: Հայագետն ընդգծեց, որ ընդամէնը 27 հայկական խաչքար է յնարաւոր եղեր փրկիլ Նախիջեւանէն, որոնք ներկայացուած են տարբեր վայրեր, այդ թուին Էրմիտաժին մէջ:

Արեւմտեան Հայաստանի կառավարութիւնը տարբեր առիթներով  բազմիցս անդրադարձեր է հայկական բարձրավանդակի պատմամշակութային արժեքներու ոչնչացման՝ վանդալիզմին խնդիրներուն: Ցավոք մեր հարեւանները եւ առավել եւս զավթիչները՝ զուրկ ըլլալով սեփական մշակոյթէն , ոչ միայն կ՚ոչնչացնեն, այլ կը վարեն օտար մշակոյթի՝ հիմնական հայկական, որի տարածքն են իւրացուցեր, սեփականաշնորհելու քաղաքականութիւն: Արեւմտեան Հայաստանը զուտ դիտողի դերին մէջ չէ: Նախագահ Արմենակ Աբրահամեանը եւ յուշարձանագեէ Սամուէլ Կարապետեանը դիմեր են Մարդու իրաւունքներու եվրոպական դատարան Նախիջեւանի 5000 հայկական յուշարձաններու եւ խաչքարերու ոչնչացման հարցով: Անոնք միակն էին, որ այդ հարցը դարձուցին միջազգային քննարկման առարկա եւ իբրեւ վանդալիզմ իրականացնող կողմի՝ Բաքուի դէմ դատ հարուցեցին միջազգային դատարանին մէջ: