Արեւմտեան Հայաստանի պահպանուած նշանաւոր բերդերն ու ամրոցները․Արդահանի բերդ

  • by Western Armenia, May 22, 2024 in Ժառանգութիւն
57 դիտում

Արդահանի բերդը կոչուած է նաեւ Քաջաց բերդ: Կը գտնուի պարսպապատ քաղաքի կեդրոնին մէջ` բարձր ու դժվարամատչելի ժայռաբլրին վրայ: Գոյութիւն ունի հնագոյն ժամանակներէն: 9-րդ դարը անցած է Բագրատունիներուն: Վերջիններս վերափոխած եւ աւելի ամրացուցած են բերդը: 11-րդ դարը Արդահանի բերդը գրաւած են վրացական զորքերը: 1236ին բերդին տիրած են մոնղոլները: 1266ին բերդն անցած է Սամցխե–Սաաթաբագո վրացական իշխանութեանը: 15-րդ դարի սկզբին Արդահանի բերդը նուաճուած է Օսմանեան կայսրութեան սուլթան Սուլեյման I-ի կողմէն: 1555ին դարձած է Ախալցխայի փաշայութեան Արդահանի գաւառին կեդրոնը: 

1828ին 22 Օգոստոս ռուսական զորքերը գրաւելով Արդահանի բերդը` կիսաւեր դարձուցին այն: 1829ին 02 Սեպտեմբեր Ադրիանապոլսի հաշտութեան պայմանագրով Արդահանի բերդը կրկին վերադարձուեցաւ Թիւրքիոյ: 1877ին 05 Մայիս ռուսական զորքերը կրկին գրաւեցին Արդահանի բերդը: 1877–1878 թթ. ռուս–թիւրքական պատերազմին արդիւնքը ինչպէս Արդահանի բերդը, այնպէս ալ ողջ Արդահանի շրջանը միացուեցաւ Ռուսաստանին` մտնելով Կարսին մարզին մէջ: 

1918ին 06 Մարտ Անդրկովկաս արշաւող թիւրքական զորքերը գրաւեցին Արդահանը: 1919ին գարնանը Արդահան հայ–անգլիական զորքերու կողմէն ազատագրուած եւ միացուած է Հայաստանի հանրապետութեանը: 1920ին Նոյեմբերին սկիզբը այն գրաւած են Քյազիմ Կարաբեքիր փաշայի գլխաւորած թիւրքական զորքերը: