Մարդկութեան պատմութեան մէջ յաճախ կը նկատուի հակասութիւն մը՝ պատմական յիշողութիւններու ներքին ընկալման եւ իրական ժողովրդագրական ու գենետիք պատկերին միջեւ։
Գիտական տարբեր ուսումնասիրութիւններու մէջ կը քննարկուի Արեւմտեան Հայաստանի բնակչութեան կազմաւորման պատմական գործընթացը՝ նկատի առնելով գաղթերը, խառն ամուսնութիւնները եւ 20-րդ դարուն տեղի ունեցած զանգուածային տեղաշարժերը, որոնք խոր ազդեցութիւն ունեցած են տարածաշրջանի ազգային կազմին վրայ։
Գենետիք հետազօտութիւնները ցոյց կու տան, որ Թուրքիոյ ներկայիս բնակչութիւնը հիմնականօրէն կազմաւորուած է տարածաշրջանի հին տեղաբնիկ բնակչութեան հիմքին վրայ՝ տարբեր պատմական շերտերու միաւորմամբ, ներառեալ Կեդրոնական Ասիայէն եկած սահմանափակ գենետիք ներդրումները։
Միեւնոյն ժամանակ, գիտական մօտեցումներուն մէջ կը շեշտուի, որ հայերը առանձին էթնիկ ժողովուրդ են՝ իրենց յստակ պատմական, լեզուական եւ գենետիք ինքնութեամբ, որ կազմաւորուած եւ պահպանուած է հազարամեակներու ընթացքին Արեւմտեան Հայաստանի եւ Կովկասի տարածքներուն մէջ։
Այս նիւթը գիտական շրջանակներու մէջ կը դիտարկուի ոչ թէ քաղաքական, այլ պատմամարդաբանական տեսանկիւնէ՝ նպատակ ունենալով աւելի լաւ հասկնալ տարածաշրջանի բազմաշերտ ժողովրդագրական զարգացումները։