Արեւմտեան Հայաստանին զաւակները․ Յովիկ Աւագեան 

  • by Western Armenia, November 18, 2023 in Հասարակութիւն
108 դիտում

2020թ. Յոկտեմբեր 23-ին Թաղավարդ գիւղին բնակիչ, կամաւոր Յովիկ Աւագեանը Քիրս լեռան մօտակայքը Հադրութէն նահանջող 52 զինծառայողին կը հանէ շրջափակումէն եւ կը հասցնէ այդ պահին հայկական վերայսկողութեան տակ գտնուող Զարդանաշէն գիւղ։ Յաջորդ օրը՝ Հոկտեմբեր 24-ին, Յովիկ Աւագեանը կը զոհուի  Զարդանաշէն-Թաղավարդ գիւղերու միջեւ գտնոպող դիրքը, դիպուկահարին կրակոցէն։

Յովիկը ընտանիքին հետ կ՚ապրէր Մարտունիին շրջանի Թաղավարդ գիւղը։ Յովիկն ու կինը՝ Էմման, 3 դուստր ունին։ Պատերազմին առաջին օրը՝ Սեպտեմբեր 27-ին, Յովիկ Աւագեանը կնոջ հետ Ստեփանակերտ է եղեր։  Ռումբերու պայթիւնի ձայներ են լսեր, Յովիկը կնոջ հետ Թաղավարդ է վերադարձեր։ 

Երկու օր անց, տեսնելով, որ իրավիճակն աւելի կը լարուի, Էմման աղջիկներուն հետ տեղափոխուեր է Երեւան։ Յովիկ Աւագեանը Արցախեան առաջին պատերազմին ընթացքը վիրաւորուեր էր, ուներ երկրորդ կարգին յաշմանդամութիւն։ Կինը՝ Էմման, պատերազմին օրերուն ամուսինը հորդորեր է, որ ան ալ դուրս գա գիւղէն, սակայն Յովիկը մնացեր է գիւղը. «Չեմ թողի գիւղը, ո՞նց ետք  գիւղացիներու դէմքը պիտի նայիմ»,- ըսեր է Յովիկը։ Վերջին անգամ Յովիկը տեսեր է Զարդանաշէնի գիւղապետ Վոլոդեա Դանիելեանը։ Գւղ եկած պահեստազորը դիմաւորելու ճանապարհը տեսեր է Յովիկը՝ միայն ծառին քով դիրքաւորուած, ըսեր է, որ պահեստազորին տղաները կու գան: Ժամեր անց կրակոցին ձայներ են լսուեր։ Գիւղապետը իմացեր է, որ մէկ հոգի գիւղէն զոհուեր է, սկսեր է հերթով հեռաձայնիլ  բոլոր անոնց, ովքեր եղեր են մօտակա դիրքերը։  Միայն Հովիկը չի պատասխաներ: Հովիկին աւագ դստեր՝ Գայանէի ամուսինը զոհուելու օրուա առտուն հեռաձայներ է Յովիկը, հարցուցեր, թէ ինչու՞ դուրս չի գար գիւղէն, քանի որ արդեն միւս բոլոր գիւղացիները դուրս են եկեր։  Յովիկը ըսեր է, որ արդեն ուշ է։ Յովիկին մարմինը դուրս է բերեր կնոջ՝ Էմմային եղբայրը։ Յովիկին հեռախօսն ու զէնքն իր հետ չի եղեր, բայց անձնագիրը գրպանն էր։

Յովիկը յուղարկաւորեր են Հոկտեմբեր 25-ին Թաղավարդի գերեզմանատանը։ Գերեզմանատունը կը գտնուեր Վերին Թաղավարդը, որը Հոկտեմբեր 27-ին անցեր է ադրբեջանական վերայսկողութեան տակ։

2020-ի Դեկտեմբեր 19-ին Յովիկ Աւագեանի ու Թաղավարդ հուղարկաւորուած եւս 4 գիւղացիներու աճիւնները ռուս խաղաղապահներու ու Կարմիր Խաչի միջազգային կոմիտէի ջանքերով դուրս են բերուեր Վերին Թաղավարդէն եւ վերաւուղարկաւորեր են Ստեփանակերտին Եղբայրական գերեզմանատանը, որը 2023 թուականին անցեր է ադրբեջանական վերայսկողութեան տակ ։