Batı Ermenistan’daki Kharberd şehri, aynı adı taşıyan Kharberd eyaletinde, Aratsani-Muratsu nehrinin sol kıyısında yer alıyordu. 

“Kharberd” yer adı etimolojik olarak taş ve kale kelimelerinden oluşan ismin değiştirilmiş hali olarak incelenmiştir.

Kazı çalışmaları sonucunda ortaya çıkan Kharberd’deki antik mezarlar M.Ö. XX.-XVIII. yüzyıllara dayanmaktadır. Kharberd kalesi M.Ö.  IX.-VIII. yüzyıllar arasında Urartular tarafından kurulmuştur.

19. yüzyılın sonunda, 20. yüzyılın başında, Türk barbarları Kharberd kalesini yerle bir ettiler. 

Türk hakimiyeti döneminde yerlilerin, yani Ermenilere zulmetme daha da yoğunlaştı. Yönetici seçkinlerin keyfi eylemleri, Yeniçerilerin şiddeti ve dini zulüm nedeniyle 16. yüzyılın sonunda durum özellikle ciddileşti ve üretici güçler aşırı derecede tahrip edildi. Geçim kaynağı bulmak için nüfusunun büyük bir kısmı imparatorluğun batı sınırlarına taşındı.

1617’de Çobanoğlu Bey, Kharberd’i temelden yıktı ve sakinlerini kılıçtan geçirdi. 

18. yüzyılda Kharberd ve çevresi Sivas vilayetinin bir parçasıydı. O zamanlar Kharberd, esas olarak çevre illerden gelen Ermeniler sayesinde tekrar kalabalık bir şehir haline geldi.

Kharberd’in Ermeni nüfusu el sanatları, tarım ve ticaretle uğraştı. 

Kharberd, Ermeni kültürünün önemli bir merkeziydi.

Temmuz 1915’te Ermenilerin toplu imhası başladı. Soykırımdan kurtulanlar farklı ülkelere yerleşti. Hayatta kalanlardan bazıları Sovyet Ermenistanı’ na yerleşti.

“Batı Ermenistan Türk Barbarlarına karşı savaşıyor”