Birkaç yanı derin vadilerle çevrili olan Batı Ermenistan’ın tarihi başkenti Ani’de, insanlar tarafından yerleşim yeri olarak kullanılan mağaralar da bulunur. Bu mağaralarda iki ve üç katlı odalar, geniş salonlar, kiliseler, depolar, dükkanlar, mezarlar ve uzun tüneller vardı. 

Ani mağaralarının incelenmesi 20. yüzyılın başlarında başlamıştır. Bu mağaralardan birinde, Zakaryan dönemine ait Ani’nin zengin şehzadelerinden Dikran Honentsi hanedanının mezarlığı ve kilisesi de bulunmuştur, ikincisi özellikle freskleriyle dikkat çekmektedir.

1907 yılında yapılan kazı çalışmaları sonucunda ortaya çıkan küçük bir kız mezarı korunmuş halde bulundu ve burada kızın ipek ve altın iplikle işlenmiş güzel elbisesi, aslan figürlü süslü bir başörtüsü ve kuş figürlü süslü bir yastık bulunmuştur. Bu arada, bu elbise Ermenistan Cumhuriyeti Tarih Müzesi’nde sergileniyor.

Ani mağaralarında güvercinlikler özellikle dikkat çekicidir.

Bu tür güvercin kafeslerine hem Ani mağara yerleşiminde hem de bir dizi başka komşu ülkede rastlanmıştır. Eski çağlardan beri insanların çeşitli amaçlarla (posta, etlik vs.) güvercin yetiştirdiği bilinmektedir.

“TC’de Ekonomi Şerdoğan sayesinde ‘Tıkırında-Mıkırında’”