Yaklaşık 30 yıl önce bugünlerde Azerbaycan ordusu Sovyet ordusunun desteğiyle

 “Halka” adlı askeri operasyonu çerçevesinde, ayrıca Şuşi’nin Berdadzor bölgesindeki 4 köyün  Ermeni nüfusu da tahliye edildi.

Tüm erkekler tutuklandı, Şuşi ve Laçin’e götürüldü. Ailesiyle birlikte Yerevan’dan öz köyüne taşınan ve savunma eylemleriyle uğraşan Anuşavan Grigoryan, evinin bodrum katında ateşli silahla öldürüldü. Hamile karısını savunduğu için öldürüldü. Türkler, Berdadzor’un Öz Savunma Konseyi Başkan Yardımcısı Arno Mıkırtçyan’ı ve Yeğtsahoğ köyü sakinlerinden biri olan Hraç’ı Bakü’ye götürdü ve  işkence ederek öldürdüler.

Bir yıl sonra halkımızın zaferi gerçekleşti. 8-9 Mayıs 1992’de Şuşi kurtarıldı, Berdadzor halkı 17 Mayıs’ta evlerine döndü ve 18 Mayıs’ta Türkler Laçin ve Zabuğ’dan ayrıldı.

29 yıl önce, 18 Mayıs’ta Artsakh hareketinin BİRLİK- çağrımız gerçekleşti. Kara yolu açıldı ve Artsakh ile vatan arasındaki bağlantı kolaylaştı. Bir yıl sonra, Artsakh’ı Syunik’ten ayıran Hakari Nehri’nin tüm havzasını da kurtardık. 2 Aralık 1993 tarihinde  Artsakh Cumhuriyeti Milli Meclisi’nin aldığı kararla, idari merkezi Laçin olarak ve tarihi Berdzor adını alan Artsakh’ın 7.  bölgesi Kaşatağ oluştu. 1994’ün İlkbaharında ilk sakinleri yeniden yerleşmek için Berdzor’a döndü.

2020 yılındaki savaşa kadar Kaşatağ bölgesinde 52 ortaokul vardı.

54 köylerden 4’ü  Berdzor, Kovsakan, Micnavan ve Vorotan – kentsel yerleşimlerdi. Yıllar boyunca Kaşatağ halkı, 25.000 hektardan  fazla bir alanda hayvancılık, arıcılık ve  ziraat ile uğraştı.

Kurtuluştan sonra,  tanıkları düzinelerce kilise ve şapel, yüzlerce haçkar ve mezar taşı, kaleler ve yerleşim yerleri, köprüler ve kaynaklar, değirmenlerin olduğu vatanımızın tarihini inceleme fırsatı oldu.

Tarihi Kaşatağ adı tesadüfen seçilmedi. Durumun değişmesinin üzerinden yarım yıl geçti ve 30 yıl sonra vatanımızı tekrar düşmana bıraktık. Sadece bir kez daha tarihi vatanımızın sahibi olacağımızı umut edebiliriz ve Berdzor’un kurtuluşu halkımızın şanlı sayfalarından biri olarak kalacak.