
1846 yılında, Osmanlı İmparatorluğu’nun en önemli kağıt üretim işletmelerinden biri olan Halkapınar Kağıt Fabrikası’nın inşaatına İzmir’de başlandı. Devlet kurumlarının ve matbaanın artan talebini karşılamak amacıyla Tanzimat reformları ve sanayileşme döneminde kuruldu.
Fabrikanın kurulması ve teknik organizasyonunda Ermeni Ohannes Dadian önemli bir rol oynadı. Fabrikanın yönetimi, daha önce Osmanlı Darphanesinde görev yapmış olan Düzyan ailesinin temsilcisi Hakob Çelebi Düzyan’a emanet edildi.
Fabrikada üretilen kağıt kısa sürede İstanbul’a gönderildi ve devlet ve resmi kurumlarda kullanıldı. Ürün, yüksek kaliteli yerli kağıdın sembolü haline gelen “Eser-i Cedit” damgasını taşıyordu.
Fabrika, mali zorluklar, ekipman sorunları, devlet siparişlerinin geç ödenmesi ve Avrupa kağıdıyla rekabet nedeniyle 1864 yılında kapatıldı. Yaklaşık yirmi yıl faaliyet gösterdi, ancak tarihi Osmanlı İmparatorluğu’nun sanayileşmesinin ve Ermeni işadamları ve uzmanlarının katkısının dikkat çekici örneklerinden biri olarak kaldı.
