Şu anda Türk işgali altındaki İskenderun (Hatay) Dörtyol ilçesinin Özerli semtinde, yıllarca ihmal edilmiş bir Ermeni kilisesinin kalıntıları korunmuştur. Bunların 1877 yılında inşa edilen Aziz Gregory Aydınlatıcı Kilisesi’nin kalıntıları olduğuna inanılıyor.
Tarihi kaynaklara göre, 19. yüzyılın sonlarında Özerli, 250 Ermeni ve 50 Müslüman ailenin yaşadığı yaklaşık 300 evden oluşan bir yerleşim yeriydi. Köyde bir kilise, bir okul, bir pazar ve diğer yapılar bulunuyordu.
Bugün kilise içler acısı bir durumda: eski çatı çökmüş, pencereler kapatılmış ve ana girişteki tarihi yazıt silinmiştir. Yapı ayrıca yıllarca ahır ve keçi barınağı olarak da kullanılmıştır.
Kilisenin korunmasındaki en büyük sorunlardan biri, mülkiyet durumunun belirsizliği olarak kabul edilmektedir. Yapı, resmi kayıtlarda tarihi veya dini bir anıt olarak değil, “harap bina ve arazi” olarak geçiyor; bu da onu zamanla kaybolma riskiyle karşı karşıya bırakıyor.
