Fransız Le Figaro gazetesi, Avrupa Hukuk ve Adalet Merkezi’nin (ECLJ) uydu görüntülerine dayanarak hazırladığı rapora atıfta bulunarak, Artsakh haritasından silinen kiliseleri sundu.

Yıkılan kiliseler arasında 18. yüzyılda inşa edilen ve 2022 yılında yıkılan Hadrutlu Surp Sarkis Kilisesi de yer alıyor. Bölge yeni bir binanın inşaatı için boşaltıldı.

2020 Bakü bombalamalarında hasar gören Şuşi’deki Surp Mıgırdiç Hovhannes Kilisesi de 4 Nisan 2024’te yıkıldı.

1847 yılında inşa edilen ve “Yeşil Kilise” olarak da bilinen bu kilise, ABD’deki Cornell Üniversitesi’nin sağladığı fotoğraflara dayanılarak hazırlanan sivil toplum kuruluşu Kafkasya Mirası İzleme kuruluşua göre haritadan tamamen silinmiş durumda. 

Bir diğer yıkım şekli ise kiliselerin yerine Müslüman ibadethanelerinin yapılması. Bakü iktidarındaki anıtların korunmasına yönelik sivil toplum örgütünün 2022 yılında camiye dönüştürülmesini önerdiği Berdzor Göğe Yükseliş Kilisesi’nin bu amaçla yıkıldığı ve alanın temizlendiği belirtildi.

Bazı kiliseler özellikle Hıristiyan sembollerinden mahrum bırakıldı. Azerbaycan sosyal ağlarında yayınlanan fotoğraflara bakılırsa Şuşi Ana Katedrali’nin kapılarından, kubbelerinden ve haçından melekler çıkarıldı.

13. yüzyıldaki Surp Sarkis Kilisesinde Bakü hükümeti “tadilat çalışmaları” bahanesiyle dini sembolleri yok etti. Avrupa Hukuk ve Adalet Merkezi’nin raporuna göre, kutsal taştan yapılmış, Hıristiyan sanat eserleri ve Orta Çağ Ermeni yazıtlarıyla süslenmiş iki tarihi levha kırıldı.

Yerel kaynaklara göre 2019 yılında inşa edilen ve takdis edilen Surp Hovhannes Astvatsatsin Kilisesi de Bakü tarafından tahrip edildi. Dikranagert’teki Vankasar kilisesinin üzerindeki tarihi 7. yüzyıla ait olan haç da kaldırıldı.

“Batı Ermenistan Eğitimsiz Vahşi Türk İşgalcilerine Karşı Mücadelede”