Batı Ermenistan’ın Evlatları: Hovhannes Avagyan

  • by Western Armenia, Ağustos 25, 2023 in Toplum
134 görüntüleme

 7 Kasım 2020’de saat 12 sularında Bakü silahlı kuvvetleri Şuşi'nin eteklerinde bir "UAZ" zırhlı para nakil aracını bombaladı. Araçta biri Artsakh Savunma Ordusu komutan yardımcısı Albay Hovhannes Avagyan olmak üzere dört asker bulunuyordu. 

Albay Hovhannes Avagyan, 4 Temmuz 2020'de Artsakh Savunma Ordusu komutan yardımcılığına atandı. 27 Eylül'de başlayan savaşın ilk gününden itibaren Madağis, Martakert, Crakan, Hadrut, Martuni, Şuşi'de cephenin sıcak noktalarında çeşitli görevlerde bulundu. Ölümünden sonra Hovhannes Avagyan'a  “Artsakh Kahramanı” unvanı verildi. Hovhannes Avagyan'ın görevi savaş sırasında birlikleri karşılamak, bağlantı kurmak ve yerleştirmekti. 27 Eylül'de Madağis askeri birliğinde, ardından 2 gün boyunca Taliş'te bulunuyordu. Taliş'i fethettikten sonra Madağis'e döndüler ve ardından Hadrut'a gittiler. Hadrut’un Tutaner adlı konumuda komutan yardımcısı da katıldı ve ona mühendislik hizmetleri subayı Yüzbaşı Nelson Balayan eşlik etti. Oradaki bombardımandan dolayı araba hasar gördü. Bakü askeri birlikleri Hadrut şehrini ele geçirdiğinde Avagyan Stepanakert'e gitti ve orada kendisine "UAZ" zırhlı para nakil aracı verildi. 28 Ekim'de Stepanakert'te Hovhannes Avagyan'a, Doğu Ermenistan Cumhuriyeti polis birliklerini Gandzasar yolunda karşılayıp Karin Dak köyüne götürmesi talimatı verildi. Oradan Garmir Köy'e giderler. Şoföre göre, Hovhannes Avagyan'a 5 Kasım'da garmir köydeki iletişim yoluyla, aynı gün Azerbaycanlı bir grubun hapishanenin altındaki yoldan Şuşi'ye girdiği bilgisi verildi. Komutan Yardımcısı Avagyan, Şuşi'de ortak operasyon gerçekleştirmek için Genelkurmay'dan 5 Kasımı 6’ya bağlayan sabahı saat 4.30'da 6'ncı savunma bölgesinden iki bölüğünü karşılamak ve Şuşi yakınlarında bulunan Tatul Hayrapetyan komutasındaki tank tugayına katılmak üzere bir emir alır.

Saldırı iki yönlü olacaktı: Bir grup tankların ardından Şuşi'ye doğru hareket edecek, diğer grup ise Şuşi'nin girişindeki benzin istasyonundan yolu temizledikten sonra Karin Dak kavşağına ulaşacaktı. Bölükleri söz konusu yerde bırakan Avagyan, Stepanakert'e döndü. Hovhannes Avagyan, aynı gün karargaha haber verdikten sonra şoföre ve mühendislik servis memuru Yüzbaşı Nelson Balayan'a, yaralıları Şuşi yolundan çıkarmak için hastane ambulansıyla gitmeleri gerektiğini söyledi. Hovhannes Avagyan'ın şoförü Harutyun Babayan, tank anıtına vardığında bombalama başladığını söylüyor: "Birliklerimiz “Tank” anıtının yanındaydı, düşman soldan-Şuşi hapishanesinin yakınından ateş ediyordu. Avagyan bana arabadan inmemi, ambulansla beklememi ve  aradığında ambulansla gelmemi emretti. Kendisi “UAZ” para nakil aracıyla ilerledi, aracı Nelson Balayan kullanıyordu. 15 dakika sonra "UAZ" geri döndü, ön camı hasar görmüştü, arabanın farklı yerlerinde mermi izleri vardı. Yaralıları çıkardıkları zaman Ruben Hayrapetyan'ın evinden ateş açtılar. Avagyan tekerleği değiştir dedi, ben değiştirdim. Nelson da ambulans aracına bindi ve yaralıları çıkarmaya gittiler. Tekerleği değiştirdiğim zaman “başka stepne yok, ön cam kırık, Stepanakert şehrine gidelim” dedim. “Karar verecek olan sen değilsin, ambulans gelsin sen de onunla Stepanakert'e gideceksin" dedi.

Avagyan, sürücüyü Stepanakert'e gönderdikten sonra Yüzbaşı Nelson Balayan ile birlikte "UAZ"  para nakil aracı ile yaralıları yoldan alıp “tank anıtı”nın yanında duran ambulanslara götürmeye devam ediyordu. Öğleden sonra Hovhannes Avagyan "UAZ" aracıyla Şuşi şehrine giriyor.  O zamanlar Drmbon Hava İndirme Taburu'nun yedek komutanı olan Arsen Harutyunyan olayı şöyle anlatıyor: "6 Kasım'da Mazi köprüsüne vardığımızda sorunumuz şuydu: İki tank gelecekti. Bir tankın arkasından Silahlı Kuvvetlerin Özel Kuvvetleri Şuşi'ye girip Şuşi-Karin Dak kavşağında birliklerimize katılacak, biz de paraşütçü taburunun askerleri diğer tankı takip edip onlara katılacaktık. Bir tank geldi, bir grup özel kuvvet birliği, tankı  takip ederek sola doğru Şuşi şehrinin ana girişinden geçerek düşman ateşinin içinden ilerlemeyi başardı.  6 Kasım günü saat 16:00 civarında, Mazi Köprüsü yakınlarında Komutan Yardımcısı Avagyan ile buluştum; o, Yerkrapah Gönüllüler Birliğinin 60-70 üyesinden oluşan bir grubu karşılıyordu. Bu grubunu Khnuşinak köyünden 212. Askeri Birliği eski komutanı Albay Manvel Grigoryan getirdi. Savunma Ordusu komutanı Mikayel Arzumanyan, Avagyan'la temasa geçerek Şuşi'ye giren özel amaçlı grubunun  20 üyesinin Şuşi camiinde kuşatıldığını ve karşılıklı yardıma gitmeleri gerektiğini bildirdi. Bakan yardımcısı, zırhlı aracıyla Şuşi'ye girmeye karar verdi. Beş kişiydik: Arabayı Nelson Balayan kullanıyordu, önde Hovhannes Avagyan oturuyordu, arkada ben, Manvel Grigoryan ve o zamanın Hava Taburu komutanı Gevorg Danelyan oturuyorduk. Şuşi'ye girdik, yolda araba yoğun şekilde bombalanıyordu. Caminin önündeki binaya ulaştık, arabadan inip binaya girdik. Özel amaçlı grubumuzla bağlantı kurmak imkansızdı. Savunma Ordusu komutanıyla temasa geçtik, özel kuvvetlerin artık camide olmadığını öğrendik, şehir dışına çıkıp Karin Dak kavşağına kadar çıkmayı başardılar. Biz de binadan çıktık. "UAZ" arabamızın tüm tekerlekleri patlamıştı, arabaya bindik ve bir şekilde Ghazanchetsots kilisesinin tarafından Karin Dak köyü kavşağına ulaşmayı başardık." 

6 Kasım günü saat 17.00'de para nakil aracı Karin Dak kavşağındaydı, Hovhannes Avagyan, Yüzbaşı Balayan aracın yanında kaldı, geri kalanlar birimlerine gitti. Arsen Harutyunyan'a göre, Karin Dak köyünün kesişme noktasında çeşitli birimler yoğunlaşmıştı: Drmbon saldırı taburundan 20 kişi, Yeğnikner adlı konumundan ve Stepanakert Kurmayının tanksavarları, Tank Tugayı'nın keşif müfrezesi,  Hadrut’un birinci Savunma Kurmayı 5. taburundan 60-70 kişi. Savunma Ordusu Komutan Yardımcısı Hovhannes Avagyan, Yüzbaşı Nelson Balayan ile birlikte geceyi aracın yanında geçirdi. Kavşak gece boyunca bombalandı, ölü ve yaralılar oldu. 7 Kasım sabahı ateşin şiddeti arttı, düşmanın gözlemlediği yer vardı, orada yaralananlar oldu, Avagyan, Nelson ile birlikte yaralıları arabasıyla oradan ambulansın beklediği görülmeyen bir yere götürdü. 

Yüzbaşı Nelson Balayan’ın, Kıdemli Teğmen Andrey Melkumyan’ın, Yüzbaşı Mkhitar Melkumyan’ın ve Artsakh Savunma Ordusu Komutan Yardımcısı Albay Hovhannes Avagyan'ın cansız bedenleri ancak 9 Kasım  2020 tarihli ateşkesten sonra 13 Kasım'da çıkarıldı.