1915-ին Վանը դարձաւ հայ ժողովուրդի ինքնապաշտպանութեան կարեւոր կեդրոններէն մէկը։ Հայ ֆետայիները, ազգային գործիչներն ու բնակչութիւնը կազմակերպեցին դիմադրութիւն՝ պաշտպանելու Վանի հայկական թաղամասերն ու բնակչութիւնը Օսմանեան իշխանութիւններու գործադրած բռնութիւններէն։
Վանի ինքնապաշտպանութեան ընթացքին հայ մարտիկները, յաճախ սահմանափակ զէնքով եւ զինամթերքով, կրցան երկար ժամանակ դիմակայել յարձակումներուն։ Անոնց պայքարը դարձաւ հայ ժողովուրդի ինքնապաշտպանութեան եւ գոյատեւման պատմութեան նշանակալի էջերէն մէկը։
Վանի ֆետայիներու անուններն ու պայքարը մինչեւ այսօր կը յիշուին՝ որպէս 1915-ի ողբերգական իրադարձութիւններու եւ հայ ժողովուրդի դիմադրութեան խորհրդանիշ։