ԿԻԼԻԿԻԱ – Դերսիմցի արվեստագետ Մեթին Քահրամանը Մայրենի լեզվի միջազգային օրվա հետ կապված զրուցել է «PİRHA» լրատվական գործակալության հետ։ Նա նշել է, որ մայրենի լեզուն միայն հաղորդակցման միջոց չէ, մայրենի լեզվի խորքում բնություն, հավատք կա։ Մեթին Քահրամանը Մայրենի լեզվի միջազգայի օրվա կապակցությամբ շնորհավորել է մահացած լեզուներով խոսացող մարդկանց։
Թուրքերենից բացի բոլոր լեզուների վրա ճնշուներ են գործադրվում
«Մայրենի լեզուն միայն հաղորդակցման միջոց չէ։ Մի ամբողջ մշակույթ է, լեզվի խորքում կա հավատ, կա բնություն, նրա խորքում ամեն ինչ կա։ Այսօր բոլորը գիտեն, որ Դերսիմում և ողջ Արևմտյան Հայաստանի տարածքում թուրքերենից բացի բոլոր լեզուների նկատմամբ ճնշումներ են գործադրվում։ Դերսիմում մենք այլևս չենք կարողանում մեր մայրենի լեզվով խոսել։ Այսպիսի մի իրավիճակ է ստեղծվել», — նշել է Քահրամանը։
«Ստեղծված իրավիկճակում արվեստագետները, մտավորականները պետք է ուսումնասիրություններ կատարեն, իհարկե,այա հարցում պետք է շատ զգայուն լինեն։ Որպես համայնք պետք է տեր կանգնենք մեր լեզվին, գյուղերում դեռևս շարունակում են խոսել զազայերենով։ Եթե համայնքը որոշի, որ պետք է տեր կանգի մայրենի լեզվին, ապա այլընտրանք չի լինի, եթե համայնքը ասի որ կվերկենդանացնենք մեր մայրենի լեզուն, ապա դրա համար ուրիշ ճանապարհներ չեն լինի։ Հատկապես ցանկանում եմ շնորհավորհանքներս հղել անհետանալու վտանգի տակ գնտվող լեզուներով խոսացող մարդկանց։ Բոլորին շնորհավորում եմ Մայրենի լեզվի միջազգային օրվա կապակցությամբ»-իր խոսքում ընդգծել է արվեստագետը։
KILIKYA – 21 Şubat Dünya Anadil Günü’ne ilişkin PİRHA’ya konuşan Dersimli sanatçı Metin Kahraman, anadil basit bir iletişim aracı değildir, bir kültürdür, onun içerisinde inanç vardır, doğa vardır” ifadelerini kullandı.
Dersimli sanatçı Metin Kahraman 21 Şubat Uluslararası Anadil Günü’ne ilişkin PİRHA’ya konuştu. Anadilin basit bir iletişim aracı olmadığını, içerisinde kültür, inanç ve doğanın olduğunu belirten Kahraman “yok olmakta olan dilleri konuşan insanların Anadil Günü’nü kutluyorum” dedi.
“TÜRKÇE’NİN DIŞINDA BÜTÜN DİLLER BASKI ALTINDADIR”
Kahraman, “Anadilimizde bir atasözümüz var: ‘Her was serê koka xo beno kewe’ yani her ot kendi kökünden büyür, gelişir. Anadil basit bir iletişim aracı değildir sadece. Bir kültürdür, onun içerisinde inanç vardır, doğa vardır, onun içerisinde her şey vardır. Bugün herkesin de bildiği gibi Dersim ve Anadolu’da (Batı Ermenistan) da aslında Türkçe’nin dışındaki bütün diller baskı altındadır ve çoğu yok olma noktasına gelmiştir. Dersim’de bugün anadilimiz sokakta artık konuşulmuyor. Böyle bir noktaya geldik” dedi.
“SANATÇILARIN, AYDINLARIN ÇALIŞMALAR YÜRÜTMESİ GEREKİYOR”
Gelinen noktada, sanatçıların, aydınların tabi ki bu konuda çalışmalar yürütmeleri, hassas olmaları gerekiyor. Ancak bu sisteme karşı, bu alanda mücadele vermek oldukça zor” diye konuşan Kahraman, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Çünkü karşınızda belki de yüzlerce kanalla bir kültür empoze edilmek isteniyor. Toplum olarak kendi dilimize sahip çıkarsak Zazaca hala köylerde konuşulan bir dil; ama bir toplum karar verir, ben anadilimi yaşatırım derse onun yolu yok o toplum tekrar o noktaya gelebilir. Ben herkesin, özellikle yok olmakta olan dilleri konuşan insanların Anadil Günü’nü kutluyorum. Dünyadaki herkesin Anadil Günü’nü kutluyorum.”
Hüseyin Yaşar SEZGİN/DERSİM